چکیده

انگیزه یادگیری دانشجویان یکی از عوامل کلیدی در بهبود کیفیت آموزش و ارتقای موفقیت تحصیلی محسوب می‌شود. رفتارهای بین‌فردی اساتید نقش مهمی در ایجاد انگیزه و تعامل مؤثر در کلاس‌های درس دارند؛ با این حال، تأثیر این رفتارها بر انگیزه یادگیری دانشجویان، به‌ویژه در چارچوب رویکردهای آموزشی دانشجو محور و استاد محور، به‌طور جامع مورد بررسی قرار نگرفته است. این پژوهش از نوع همبستگی-تطبیقی با هدف بررسی تأثیر رفتارهای بین‌فردی اساتید زبان انگلیسی بر انگیزه یادگیری دانشجویان رشته‌های زبان انگلیسی در دو محیط آموزشی معلم محور و دانشجو محور در دانشگاه‌های استان مازندران انجام شد. نمونه ی آماری شامل ۲۲۵ دانشجو از دانشگاه‌های مختلف استان بود که با روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. داده‌ها از طریق دو پرسشنامه معیار، شامل پرسشنامه تعامل دانشجو و استاد (QTI) و پرسشنامه انگیزه درونی (IMI)، جمع‌آوری شد. نتایج تحلیل‌های چندمتغیره شامل MANOVA و MANCOVA نشان داد که ویژگی‌های رفتاری اساتید در دو محیط آموزشی تا حد زیادی مشابه هستند؛ با این حال، تفاوت‌های معناداری در برخی ابعاد خاص مشاهده شد. یافته‌ها حاکی از آن است که چگونگی رفتار استاد و نوع محیط آموزشی هر دو تأثیر به سزایی بر انگیزه یادگیری دانشجویان دارند و این تأثیر در محیط‌های دانشجو محور برجسته‌تر است. این نتایج بر اهمیت توجه ویژه به رفتارهای حمایتی و ارتباطی اساتید به عنوان عوامل مؤثر در انگیزش یادگیری تأکید دارند و نشان می‌دهند که توسعه مهارت‌های رفتاری بین‌فردی اساتید می‌تواند به افزایش کیفیت تعامل و انگیزه دانشجویان منجر شود. بنابراین، ارتقای این مهارت‌ها در برنامه‌های توسعه حرفه‌ای اساتید ضروری است.