چکیده

چکیده
هدف پژوهش حاضر، واکاوی فرآیند ارتقای شایستگی‌های معلمان آینده در محیط واقعی تدریس از خلال تجربه‌های میدانی کارورزی بود. این پژوهش با رویکرد کیفی و با بهره‌گیری از روش پدیدارشناسی تفسیری انجام شد. مشارکت‌کنندگان شامل یازده دانشجو–معلم ترم آخر کارشناسی دانشگاه فرهنگیان بودند که چهار ترم متوالی دوره‌های کارورزی را گذرانده بودند. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته گردآوری و با روش تحلیل مضمون براون و کلارک (2006) تحلیل شد. یافته‌ها نشان داد که تجربه‌های کارورزی منجر به شکل‌گیری چهار مقوله اصلی شد: ۱) بازتعریف هویت حرفه‌ای معلم، ۲) رشد مهارت‌های آموزشی و مدیریتی، ۳) مواجهه با چالش‌ها و راهبردهای انطباق و ۴) تعهد به یادگیری مادام‌العمر و توسعه حرفه‌ای . نتایج نشان می‌دهد که کارورزی فرایندی تحول‌آفرین در تربیت معلم است که فراتر از انتقال مهارت‌های فنی، به تکوین هویت حرفه‌ای، پرورش خلاقیت و ایجاد نگرش یادگیرنده مادام‌العمر می‌انجامد. با این حال، چالش‌های ساختاری و محدودیت‌های محیط مدرسه می‌تواند اثرگذاری کارورزی را کاهش دهد. بر این اساس، پیشنهاد می‌شود دانشگاه فرهنگیان و وزارت آموزش‌وپرورش با تقویت همکاری مدارس و دانشگاه، توانمندسازی معلمان راهنما، افزایش فرصت‌های بازاندیشی و بهبود زیرساخت‌های آموزشی زمینه‌ی اثربخشی بیشتر این دوره‌ها را فراهم آورند.