نوع مقاله : مقاله پژوهشی
چکیده
هدف: پژوهش حاضر با هدف مطالعۀ تأثیر راهبرد تدریس متقابل بر مهارت خواندن دانشآموزان دوزبانه انجام شد. مهارت خواندن در قالب سه خرده مهارت واژهآموزی، روانخوانی و درکمطلب مورد مطالعه قرار گرفت.
روش پژوهش: پژوهش حاضر با توجه به هدف در حیطۀ تحقیقات کاربردی و از نوع نیمهآزمایشی، با طرح پیشآزمون-پسآزمون با گروه کنترل میباشد. جامعۀ آماری پژوهش شامل کلیۀ دانشآموزان پسر دوزبانۀ مقطع ابتدایی ناحیۀ چهار شهرستان اهواز مشغول به تحصیل در سال تحصیلی ۱۴۰۳-۱۴۰۲ بود. با استفاده از نمونه‌گیری در دسترس یک کلاس ۳۲ نفره، به عنوان گروه آزمایش و یک کلاس ۳۱ نفره به عنوان گروه کنترل برای مشارکت در پژوهش انتخاب شدند. پس از اطمینان از همتایی دو گروه کنترل و آزمایش از جهت هوشبهر و طبقۀ اقتصادی-اجتماعی، با استفاده از پرسشنامۀ وضعیت اجتماعی- اقتصادی قدرت نما (۱۳۹۲) و تست هوش ریون، یک پیشآزمون محققساخته با توجه به هدف پژوهش برای سنجش واژهآموزی، رروانخوانی و درکمطلب در مهارت خواندن در میان هر دو گروه کنترل و آزمایش اجرا شد. سپس، آموزش گروه آزمایش و گروه کنترل طی یک سال تحصیلی و ۵۱ جلسه اجرا شد؛ که در آن گروه آزمایش با استفاده از روش تدریس متقابل و گروه کنترل با استفاده از روشهای تدریس رایج دیگر غیر از تدریس متقابل (سخنرانی، بحث گروهی، پرسش و پاسخ و نمایش) در معرض آموزش خواندن قرار گرفتند. پس از اتمام آموزش پسآزمون مهارتهای خواندن از هر دو گروه بعمل آمد. جهت تحلیل دادههای پژوهش از روش تحلیل کواریانس چندمتغیره استفاده شد.
یافته‌ها: نتایج تأثیر معنادار روش تدریس متقابل را بر مهارتهای روانخوانی، واژهآموزی و درک مطلب در مهارت خواندن آشکار کرد. همچنین، اندازۀ اثر نشان داد که مهارتهای روانخوانی، واژهآموزی و درکمطلب به ترتیب به میزان ۱۴، ۲۱ و ۱۱ درصد تحتتأثیر روش تدریس متقابل بهبود یافته‌اند.
نتیجه‌گیری: به‌طور خلاصه، نتایج این پژوهش نشان داد که به‌کارگیری راهبردهای تدریس متقابل، نه‌تنها فرصت‌های بیشتری برای تعامل و و کاربرد زبان در دانشآموزان دوزبانه فراهم کرد، بلکه عاملی برای مشارکت فعال آنان در فرایند یادگیری و در نتیجه، تقویت انگیزه و اعتمادبه‌نفس آنها شد.
کلیدواژه‌ها
موضوعات
)