چکیده
هدف:این پژوهش با هدف شناسایی و تبیین ابعاد و مؤلفه‌های الگوی حکمرانی تربیتی در آموزش‌وپرورش بر مبنای کتاب منیه‌المرید فی آداب المفید والمستفید اثر شهید ثانی انجام شد. مسئله اصلی پژوهش آن است که چگونه می‌توان از دل آموزه‌های اخلاقی، دانشی و تربیتی این متن کلاسیک، الگویی برای حکمرانی تربیتی استخراج کرد.
روش پژوهش:پژوهش حاضر کیفی و مبتنی بر تحلیل مضمون است. میدان پژوهش، متن کامل کتاب منیةالمرید با ترجمه سیدمحمدباقر حجتی بوده و تحلیل به‌صورت تمام‌شماری انجام شده است. ابزار گردآوری داده‌ها، تحلیل اسنادی با استفاده از فرم ساختاریافته فیش‌برداری و پروتکل استخراج داده‌ها بوده است برای سنجش اعتبار و پایایی، به‌ترتیب از اعتبار صوری و ضریب توافق درون‌موضوعی استفاده شد که میزان توافق حدود 84 درصد گزارش گردید.
یافته‌ها:تحلیل متن به شناسایی 444 کد باز، 20 مضمون سازمان‌دهنده و پنج مضمون فراگیر انجامید. این مضامین عبارت بودند از: 1. حکمرانی تربیتی مبتنی بر اخلاق و آداب؛ 2. مشروعیت، امانت و صیانت نهادی؛ 3. نظم دانشی و ترتیب یادگیری؛ 4. پیوند علم، عمل و تهذیب نفس؛ 5. صیانت از متن، دانش و میراث علمی.
نتیجه‌گیری:کتاب منیه‌المرید ظرفیت بالایی برای بازسازی مفهومی حکمرانی تربیتی دارد. الگوی استخراج‌شده می‌تواند به‌عنوان چارچوبی بدیل برای حکمرانی مدرسه و نظام آموزش‌وپرورش به کار رود زیرا علاوه بر کارآمدی نهادی، غایت اخلاقی و معنوی تربیت و پیوند علم و عمل را نیز در کانون توجه قرار می‌دهد.
کلیدواژه‌ها
موضوعات
)